AUTOR ARTYKUŁU
KAROL BARCZ
WESTIVAL | WYSTAWA GŁÓWNA: European Prize for Urban Public Space 2014
23 stycznia 2015 | wyślij link
WESTIVAL | WYSTAWA GŁÓWNA: European Prize for Urban Public Space 2014

W połowie października 2014 r. w siedzibie szczecińskiego oddziału SARP spoczęły dwie ogromne skrzynie. Ponad 200kg aluminiowych profili, rolki z materiałem zadrukowanym zdjęciami i tekstem –  to Wystawa Główna tegorocznej edycji Westivalu

Wiele miesięcy temu kiedy rozpoczynały się rozmowy z Centre of Contemporary Culture of Barcelona dotyczące sprowadzenia do Szczecina wystawy EPUPS (European Prize for Urban Public Space 2014), nie do końca wiedzieliśmy czego się spodziewać. Treść wystawy dotycząca przekształceń przestrzeni publicznej zdawała się świetnie pasować do tematu przewodniego tegorocznej edycji festiwalu – w końcu miasto… rzecz publiczna. Ostatecznie decyzje zapadły i choć wymagało to sporego wysiłku organizacyjnego, wystawa została sprowadzona z Bordeaux, gdzie wcześniej była prezentowana. Biorąc pod uwagę specyfikę wystawy, w której skład wchodziły między innymi filmy wyświetlane z rzutników – umiejscowienie jej w holu głównym Filharmonii okazało się nie lada łamigłówką. Dzięki pomocy wolontariuszy wspomniane 200kg aluminiowych profili udało się zamienić w trójkątne stelaże, na których rozpięte były wydruki i ekrany projekcyjne. Ekspozycja  wypełniła hol główny Filharmonii i choć efekt był dość spektakularny, jednak znacznie ciekawsza od samej formy okazała się treść wystawy.

Przedstawione przykłady przekształceń i rewitalizacji zdegradowanych przestrzeni miejskich z różnych zakątków Europy, świetnie wpisały się w Westivalową dyskusję, nie tylko w sensie ogólnym.

Wśród wyróżnionych prac można było odnaleźć wiele przykładów mniej lub bardziej dających się odnieść do lokalnych problemów Szczecina, ale pewnie też innych polskich miast. Problem odcięcia miasta od wody, projekty nabrzeży i bulwarów, ścieżki rowerowe zamiast starej linii kolejowej, „plomby” wypełniające naruszoną tkankę miejską, pomysłowe rewitalizacje placów czy niewielkie projekty wynikające z oddolnych społecznych inicjatyw, to nie tylko odpowiedź na pytanie czy warto zmieniać przestrzeń publiczną – ale gotowy przepis jak tego dokonać.

Wybrane prace to zarówno wysokobudżetowe projekty realizowane ze sporym rozmachem, często bardzo efektowne,  jak i niewielkie przedsięwzięcia mające swój początek w lokalnych społecznościach. Wszystkie te inicjatywy łączy wspólny mianownik – poprawa przestrzeni publicznej a tym samym polepszenie jakości życia jej użytkowników.

Przedstawicielką CCCB – organizatora konkursu EPUPS była pani Masha Zrncić, która szczegółowo omówiła nagrodzone projekty. Przybliżyła nam również multidyscyplinarną działalność samego Centrum oraz innych instytucji współorganizujących konkurs.

Jurorzy konkursu nie ograniczyli się do poszukiwania rozwiązań atrakcyjnych wyłącznie formalnie, ale postawili dużo poważniejsze pytania o bardziej społecznym, politycznym a czasem wręcz filozoficznym wymiarze. Nagrodzone prace stanowią swoistą próbę odpowiedzi na te pytania.

Zwiedzanie wystawy było w pewnym sensie wycieczką, pokazującą jak dziś wygląda obraz europejskiego miasta, jak radzi sobie ono z coraz bardziej skomplikowanymi zagadnieniami różnorodności kulturowej i społecznej, jak udaje się kształtować  równowagę między własnością wspólną i prywatną, jak zdegradowane przestrzennie i społecznie miejsca mogą zyskać nową, lepszą jakość – często dzięki prostym środkom.

Kurz po 8. edycji Westivalu zdążył już opaść, udało się odespać, ochłonąć i wrócić do codziennych obowiązków, a wystawa EPUPS wróciła do skrzyń.

Teraz, z perspektywy czasu nikt chyba nie ma wątpliwości, że było warto ją zaprezentować. Pozostaje tylko lekkie poczucie niedosytu. Tegoroczna edycja zapewniła tak wiele wydarzeń i atrakcji, że pewnie niewiele osób znalazło czas na bardziej czujne i wnikliwe przyjrzenie się wystawie EPUPS – tych którzy chcieliby to nadrobić oraz tych, którzy nie mieli okazji zobaczyć  wystawy,  zapraszam do odwiedzenia strony http://www.publicspace.org/en/ gdzie można zapoznać się z nagrodzonymi pracami.

Mamy również nadzieję, że wystawa zostanie jeszcze zaprezentowana w którymś z polskich miast –  zapewniam, że warto.

 

FOTO: WOJCIECH ZAWARSKI

Obszerny materiał poświęcony tej edycji Westivalu w #27 ARCH, dostępny jest w archiwum wydań.

ARCH #53
MAJ/CZERWIEC 2019
facebook