LE CORBUSIER. KIEDY KATEDRY BYŁY BIAŁE. PODRÓŻ DO KRAJU LUDZI NIEŚMIAŁYCH
31 października 2013 | wyślij link
LE CORBUSIER.  KIEDY KATEDRY BYŁY BIAŁE.  PODRÓŻ DO KRAJU LUDZI NIEŚMIAŁYCH

Z FRANCUSKIEGO PRZEŁOŻYŁ TOMASZ SWOBODA

PIERWSZE WYDANIE POLSKIE CENTRUM ARCHITEKTURY, 2013

© FUNDACJA CENTRUM ARCHITEKTURY, 2013

© FONDATION LE CORBUSIER, 1937

 

 

Książka ta znów będzie pełna zgiełku, ponieważ dzisiejszy świat jest pełen zgiełku, ponieważ wszystko wrze.

 

Letni dzień, południe; pędzę samochodem lewym brzegiem Sekwany, w stronę wieży Eiffla, pod błękitnym paryskim niebem. Moje oko na chwilę zatrzymuje się na białym punkcie: to nowa dzwonnica kościoła przy rue de Chaillot. Hamuję, patrzę i od razu zanurzam się w głębinach czasu: tak, katedry były białe, całkiem białe, lśniące i młode – a nie czarne, brudne i stare. Cała epoka była świeża i młoda.

 

…A dzisiaj, no tak! Dzisiaj też jest młode, świeże, nowe. Dzisiaj też rozpoczyna się świat…

 

Wracam ze Stanów Zjednoczonych. No właśnie! Pokażę na przykładzie tego kraju, że czasy są nowe, ale domy nie nadają się do mieszkania. Nie sprzątnęliśmy ze stołu po jedzeniu; wszędzie walają się resztki, a gospodarzy dawno już nie ma: zastygłe sosy, kości, plamy po winie, okruchy i brudne sztućce.

 

Katedry są francuskie, a Manhattan amerykański. Doskonała okazja, żeby pooglądać to świeże, dwudziestoletnie miasto z gnieżdżącą się w głębi myślą skupioną na boskich drapaczach chmur. Nowe miasto na mapie świata, Nowy Jork, analizowane z sercem pełnym średniowiecznych scen? Takie zadanie stoi przed nami: uporządkować świat, uporządkować go na gruzach, tak jak kiedyś, kiedy katedry były białe, na gruzach starożytności.

 

Zanim jednak spojrzymy na ten pejzaż czasu, pooddychajmy ciężką atmosferą, która tak nas wycieńcza. Strony poświęcone Stanom Zjednoczonym będą nie tyle opowieścią, ile reakcją człowieka pełnego nadziei w epoce siły i harmonii. Dziś zaczynamy wreszcie nową epokę w historii świata. (…)

 

Pierwsze wydanie polskie ukazało się nakładem Centrum Architektury w październiku 2013 r. w serii Fundamenty.

 

Honorowym Patronem serii jest SARP.

 

Publikację dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz The Swiss Art Council Pro Helvetia. Książkę wydano dzięki dofinansowaniu Institut Français w ramach programów wsparcia wydawniczego.

 

Cały artykuł w listopadowo-grudniowym numerze ARCH#20, w sieci sprzedaży salonów EMPiK i wybranych księgarniach.

ARCH #57
STYCZEŃ/LUTY 2020
facebook